1-12

आतुरे व्यसने प्राप्ते दुर्भिक्षे शत्रुसङ्कटे ।
राजद्वारे श्मशाने च यस्तिष्ठति स बान्धवः ॥
  • आतुरे
    • masc. noun saptama vibhakti singular आतुर
    • in time of need
  • व्यसने
    • neu. noun saptama vibhakti singular व्यसन
    • in misfortune
  • प्राप्ते
    • adj to neu. noun (दुर्भिक्ष) saptama vibhakti singular प्राप्त
    • gained
  • दुर्भिक्षे
    • neu. noun saptama vibhakti singular दुर्भिक्ष
    • famine
  • शत्रुसङ्कटे
    • neu. noun saptama vibhakti singular शत्रु-सङ्कट
    • in enemy-trouble => in war
  • राजद्वारे
    • neu. noun saptama vibhakti singular राज-द्वार
    • in the court of a King
  • श्मशाने
    • neu. noun saptama vibhakti singular श्मशान
    • crematorium
  • च
    • avyaya
    • and
  • यः
    • masc. pronoun singular prathama vibhakti यत्
    • who
  • तिष्ठति
    • present tense singular third person स्था
    • one stands
  • सः
    • masc. pronoun singular prathama vibhakti तत्
    • He
  • बान्धवः
    • masc. noun prathama vibhakti singular बान्धव
    • kinsman/friend/relative
He is a true friend who does not forsake us in time of need, misfortune, famine, or war, in a king’s court, or at the crematorium (smasana).

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

2-19

दुराचारी दुरादृष्टिर्दुरावासी च दुर्जनः। यन्मैत्री क्रियते पुंभिर्नरः शीघ्रं विनश्यति।। दुस्-आचारी दुस्-आदृष्टिः दुस्-आवासी च दुस्-जनः यत् मैत्री क्रियते पुंभिः नरः शीघ्रम् वि-नश्यति। दुस्-आचारी masc. case 1 sing आचारिन् ill-(having conduct) => one whose conduct is bad दुस्-आदृष्टिः masc. case 1 sing  आदृष्टि bad-outlook => one with a bad outlook दुस्-आवासी masc. case 1 sing  आवासिन् bad-dweller => having a bad dwelling च indeclinable and दुस्-जनः masc. case 1 sing  जन bad-person यत्-मैत्री fem. case 1 sing  मैत्री which-friendship क्रियते caus pers 3 sing present  कृ is done पुंभिः masc. case 3 plural पुंस् by men नरः masc. case 1 sing  नर man शीघ्रम् adverb quickly वि-नश्यति primary pers 3 present   sing नश् it gets destroyed A man who makes friends with the following types of men will be ruined man with a bad conduct man with a bad-outlook man with a bad dwelling man who is wicked
Read more

2-2

भोज्यं भोजनशक्तिश्च रतिशक्तिर्वराङ्गना । विभवो दानशक्तिश्च नाल्पस्य तपसः फलम् ॥ भोज्यम् neu noun first case singular  भोज्य ability to eat भोजनशक्तिः masc noun first case singular  भोजन-शक्ति ability to eat meals च avyaya and रतिशक्तिः masc noun first case singular  रति-शक्ति ability to be virile वराङ्गना fem. noun first case singular  वराङ्गना excellent woman विभवः masc noun first case singular विभव wealth दानशक्तिः masc noun first case singular  दान-शक्ति ability to be charitable च avyaya and न avyaya no/not अल्पस्य adj   to neu noun (तपस्)  sixth case singular  अल्प of short तपसः neu noun  sixth case singular  तपस् of penance फलम् neu noun singular first case  फल result/fruit To have ability for eating when dishes are ready at hand, to be robust  and virile and an excellent wife, and to have  a mind for making charity when one is prosperous are the fruits of no  ordinary austerities.
Read more

3-4

दुर्जनस्य च सर्पस्य वरं सर्पो न दुर्जनः। सर्पो दंशति काले तु दुर्जनस्तु पदे पदे॥ दुर्जनस्य च सर्पस्य वरं सर्पो न दुर्जनः सर्पो दंशति काले तु दुर्जनस्तु पदे पदे। दुस्-जनस्य च सर्पस्य वरम् सर्पः न दुस्-जनः सर्पः दंशति काले तु दुस्-जनः तु पदे पदे दुस्-जनस्य masc case 6 sing  जन of bad-person => of a wicked person च indeclinable and सर्पस्य masc case 6 sing  सर्प of the snake वरम् neu case 1 sing  वर good दुस्-जनः masc case 1 sing  जनः wicked person सर्पः masc case 1 sing  सर्प the snake दंशति primary, pers 3, sing, present  दंश् it bites काले  masc case 7 sing  काल in time तु indeclinable indeed दुस्-जनः masc case 1 sing  जनः wicked person तु indeclinable indeed पदे neu case 7 sing  पद at a step Between a wicked person and a snake, it is the snake that is good not the wicked man. The snake bites only sometimes, the wicked person bites at every step.
Read more